Kaliforniya Federal Mahkemesi’ne sunulan toplu dava dilekçesinde, Meta’nın yılın başında gerçekleştirdiği yaklaşık 8 bin kişilik işten çıkarma sürecinde yöneticilerin bireysel performans değerlendirmeleri yerine yapay zeka destekli sistemlerden yararlandığı iddia edildi.
Dava dosyasına göre şirket, çalışanların klavye kullanımı, fare hareketleri ve bilgisayar sistemlerindeki genel etkinliklerini takip eden çeşitli veri toplama araçlarıyla performans puanlaması yaptı ve çalışanları bu verilere göre sıraladı. Ancak söz konusu sistemin, sağlık raporu, hastalık izni veya doğum izni gibi yasal haklarını kullanan çalışanlar açısından ayrımcılığa neden olduğu öne sürüldü.
İddialara göre izin süresince bilgisayar başında aktif olmayan çalışanlar, yapay zeka algoritmaları tarafından “düşük performanslı” olarak değerlendirildi. Bu nedenle söz konusu çalışanların, işten çıkarılacak kişiler listesinin üst sıralarında yer aldığı ve haksız şekilde işten çıkarma sürecine dahil edildiği savunuldu. Meta’ya karşı açılan toplu davada yer alan örnekler, yapay zeka destekli işten çıkarma sistemine ilişkin dikkat çekici iddiaları ortaya koydu. Davacılar arasında bulunan bir bilim insanı, doğum öncesi yasal iznini kullandığı sırada, doğum yapmasına yalnızca iki gün kala işten çıkarıldığını öğrendiğini öne sürdü. Bir başka davacı olan mühendis ise geçirdiği sakatlık nedeniyle sağlık raporu aldığı dönemde performans puanının düşürüldüğünü iddia etti. Sağlık iznindeki bir yönetici de izninin henüz 16. gününde işine son verildiğini belirtti.
Çalışanların avukatları, işten çıkarma sürecinin resmi olarak tamamlanmasına kadar işlemlerin durdurulmasını ve Meta’nın kullandığı yapay zeka sistemlerinin bağımsız bir kurul tarafından incelenmesini talep ediyor. Dava dilekçesinde, sürecin durdurulmaması halinde çalışanların sağlık sigortası, birikmiş özlük hakları ve çalışma vizeleri açısından telafisi güç mağduriyetler yaşayabileceği ifade edildi.
META İDDİALARI REDDETTİ
Meta, çalışanların açtığı toplu davadaki suçlamaları reddederek işten çıkarma kararlarının yapay zeka tarafından değil, şirket yöneticileri tarafından alındığını savundu. Şirket sözcüsü, iş gücü planlaması ve organizasyonel kararların her zaman insan değerlendirmeleriyle verildiğini açıkladı.
Bununla birlikte davanın arka planında, Meta Üst Yöneticisi Mark Zuckerberg’in yılın başında hayata geçirdiği ve tartışmalara neden olan çalışan izleme programı bulunuyor. Söz konusu program kapsamında, yapay zekayı çalışanların çalışma alışkanlıklarıyla eğitmek amacıyla klavye hareketlerinden e-posta kullanımına kadar çeşitli verilerin takip edildiği öne sürüldü. Program, çalışanların gizlilik ihlali endişeleriyle tepki göstermesi ve ortak dilekçe hazırlamasının ardından haziran ayında askıya alınmıştı.
patronlardunyasi.com
